"ගහකාරක දිට්ඨෝසී.." දැක්මක් ලබා ගැනීමට ගිය සිදුහත් කුමරුට අබිනික්මණට උදව් වූ දෙදෙනෙකි! ඡන්න ඇමැත්තාත්, කන්ථක නම් අශ්වයාත්ය. මිනිසත් බව ලැබූවද, බෝසත් ඇසුර ලැබූවද, වීර්යය අමතක කොට "පිළිගන්න මම චන්න ඇමතී වෙමී - මා එක්ක ගියෙ ඊයේ සිදුහත් හිමී" කිය කියා ඉඳිමින් අගසව්වන් දෙස ඊර්ෂ්යාවෙන් බැලූ නිසා ජන්න ඇමැත්තාට බුදුන් වහන්සේගෙන්ම බ්රහ්ම දණ්ඩනයට ලක්වන්නට සිදුවිය. තිරිසනෙක් [තිරස් කොඳු ඇටපෙලක් ඇති] වුවද කන්ථක අස්වයා වීර්යයේ සංකේතයකි. පෙරෙල්මාන් ගණනය කරනා ලෙසට අශ්වයෙකුට දෙදෙනෙක් රැගෙන රියන් අටසීයක් (පූජාවලි විස්තර කථා) පළල ගංගාවක් තරණය කරන්නේ කෙලෙසදැයි අසන්නෝ එමටය. විමාන වත්ථු කථාවල තව්තිසාවේ දෙවියෙක්ව ඉපැදුණු කන්ථක අසු, මුගලන් මහරහතන් වහන්සේගෙන් බණ අසා නිවන් දුටු කථාවක් ඇතියයිද කියැවේ.
අශ්වයා බැලීමට පිරිය උපදවන සතෙකි. හස්තීන්, සිංහයන් ලෙස තේජස් නොවූවද ජාවධිකය. ඇවැසි නම් ඌට ලතාවකට මදවේගයෙන් වුවද ගමනේ යෙදිය හැකිය. තුරඟා වන්නම නමින් සිංහල වන්නමක් ඇති අතර එහි තුංග ලතාව අපූරුවට ප්රතිනිර්මාණය වී ඇත. සිරිතුංග, වීරතුංග, වික්රමතුංග, ජයතුංග හෝ මනතුංග අසුන්ට නෑකම් නොකියූවද ශ්රීමත් ජේම්ස් පීරිස් පුත් දේවාර් සුර්යසේන, සටන් බිමට වන් මංගල තුරඟාගේ ගමන් විලාසය අනුව යන තුරඟා වන්නම කදිමට ගයයි..
සත් වෙත් මහත් අදර - ලත් යුත් සිදත් කුමරු - ගත් සිත් තොසත් පැවිදි අංගා
අණ කරන චන්නයෙන - කන්ථකය අසු ගෙනෙන - ගෙන එදුන අසුගෙ පිට නැංගා
ගත් ගත් පයත් අසුගෙ - සබ්දත් වසත් සුරිඳු - යන්නෙන් තොසින් තිදෙන සමගා
යන යනෙන කල තිදෙන - එතැන තැන පසුව දැන - ගංතෙරට පත්වුණිය එමගා
ලත් ලත් සිතත් තිදෙන - වෙත් වෙත් එකත් පසුව - මුත් කන්ථකත් වේය තුරගා
සිදුහතුන ගෙන වහන - චන්න වල්ගය අතින - පැන්නෙන් එතෙර අනොම ගංගා
ගොත් සිත් මහත් රුසිරු - ලත් යුත් සිදත් කුමරු - ගෙන් සත් රැගත් නරත අංගා
තිදෙන පැන ගියෙ ගඟින - එතෙද අණ ගෙන බැතින - යෙදුව නැණ වර්ණයෙන තුරඟා
මේ ගමනට පසුපසින් සිටිමින් උරදෙන්නන්ද සිටිති. 'ගත් ගත් පයත් අසුගෙ ශබ්දත් වසත් සුරිඳු' ලෙසින් අස්ව කුර සන් කිසිවෙකුට නොනෑසෙන්නට සක්රදෙවියන් වගබලා ගනී.
සිංහල ගී කෙතට මුලින්ම (1972) ගීයක් රචනා කරන බොදු යතිවරයානන් වන වැලමිටියාවේ ධම්මරක්ඛිත හිමි, අතීත කලාකරුවනට නොදෙවෙනි නිර්මාණයක් පද බඳිති. තුරඟා වන්නම ලෙසින්ම සුලු මැදුම් දෙතිතෙන් එයට තනු යොදා ගයන්නේ සංගීත් නිපුන් සනත් නන්දසිරිය.
සිත් නෙත් මහත් තදින - ගත් ගත් ගමන් බඳින - සත් වගට දුක් දෙවන තුංගා
සසර බිය නැති කරන - අදිටනින් හද පිරුණ - කුමරු තම අසුගෙ පිට නැංගා
කන්ථකට සන් කරන - ඡන්න අතවැසි සමග - තිදෙන පත් වුණි අනොම ගංගා
ලංවෙමින ගංතෙරට - ඉන් සැනින පැන මෙපිට - සන් බිඳී පසෙකලා හංගා
කන්ථකට සන් කරන - ඡන්න අතවැසි සමග - තිදෙන පත් වුණි අනොම ගංගා
රන් කගින කෙස් කළඹ - කපා අහසට දමා - සන්තොසින ගති පැවැදි අංගා
මේ නිර්මාණයන් දෙකම එකිනෙකට නොදෙවෙනි ලෙස මා සිත් පිනවයි. එහෙත් පෙරෙල්මාන්ට මෙන් එය මෙතෙකැයි කීමට මට නොහැකි නිසා ඒ ගැන ඔබට තක්සේරුවක් දීමට නොහැක!!
Posts
